þriðjudagur, 26. júlí 2016
Innlent 7. apríl 2014 09:04

Telja að Ísland gæti mögulega tekið upp evru á 2-3 árum

Með aðild Íslands að myntbandalagi Evrópu fengi Seðlabankinn tæki til að þjóna sem lánveitandi til þrautavara.

Ritstjórn
None

Átta smáríki hafa þegar tekið upp evru með aðild að ERM II og sex þeirra gerðu það á 2-3 árum. Þetta segir í skýrslu Alþjóðamálastofnunar um aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandð. Þar segir að heldur hafi teygst á reynslutíma tveggja ríkja, Eistlands og Lettlands, þar sem hin alþjóðalega fjármálakreppa hafi tafið fyrir þeim. Af reynslu Íslands af fastgengi á árunum 1989 til 2001 og reynslu annarra ríkja verði ekki önnur ályktun dregin en að Ísland ætti að geta gengið í gegnum ERM II-ferlið til upptöku evru á lágmarkstíma – það er á 2-3 árum.

„Með aðild Íslands að myntbandalagi Evrópu yrði Seðlabanki Íslands eitt af útibúum Evrópska seðlabankans og fengi þar með réttindi til prentunar á evrum. Með því fengi Seðlabankinn tæki til þess að varðveita fjármálastöðugleika og þjóna sem lánveitandi til þrautarvara. Aukinheldur myndi prentvald í evrum bæta efnahagslega stöðu heimila og rekstrarumhverfi atvinnulífs þar sem verðbólga, gengisóstöðugleiki og vaxtasveiflur myndu minnka verulega,“ segir í skýrslunni.

Þá segir að innganga inn á sameiginlegt myntsvæði myndi leiða til aukinnar samkeppni á fjármálamarkaði og lægri vaxta. Núverandi staða sýni að vaxtamunur íslensku bankanna þriggja sé 100-200 punktum hærri en banka á öðrum Norðurlöndum.

„Við inngöngu í Efnahags- og myntbandalag Evrópu myndu íslensk stjórnvöld ekki lengur hafa frelsi til þess að geta sjálf ákveðið eigin peningamálastefnu. Það er fórn að gefa eftir sjálfstæði í peningamálum og einhverju leyti sjálfstæði ríkisfjármála, jafnvel þó íslenskum stjórnvöldum hafi ekki tekist vel upp við beitingu þessara hagstjórnartækja. Líklegt er að í kjölfar aðildar að ESB myndi fylgja meiri breytileiki í atvinnuleysi samfara hagsveiflum þó langtíma atvinnustig ætti ekki að verða fyrir áhrifum,“ segir í skýrslunni. 

Þá segir að samhliða upptöku evru yrðu töluverðar stofnanabreytingar að eiga sér stað þar sem hærri nafnlaunahækkanir hérlendis en erlendis myndu draga verulegan dilk á eftir sér í formi verri samkeppnisstöðu og efnahagssamdráttar.