*

laugardagur, 25. september 2021
Leiðari
30. júlí 2021 12:17

Bólusetningar virka

Fulltrúar á upplýsingafundum, stjórnmálamenn og fjölmiðlar draga upp ævintýralega dökka mynd af stöðunni dag eftir dag.

epa

Það er full ástæða til bjartsýni um þessar mundir. Þó að smitum hafi tekið að fjölga hér, líkt og víða annars staðar í heiminum, eru alvarleg veikindi ekki að fylgja í nálægt því sama mæli nú og var í bylgjum fyrir bólusetningu. Þrátt fyrir að smitbylgjan á Íslandi sé tiltölulega skammt á veg komin er meiri reynsla komin á virkni bóluefna erlendis. Gögnin eru öll á eina leið; bólusetningarnar eru að skila ríkulegum árangri og það hjá þjóðum sem eru skemmra á veg komnar með bólusetningar en við Íslendingar.

Samkvæmt skýrslu embættis landlæknis á Englandi benda rannsóknir á meðal eldri einstaklinga til þess að einn skammtur af Pfizer eða AstraZeneca veiti um 75-85% vörn gegn sjúkrahúsinnlögn. Samkvæmt rannsókn á virkni bóluefna sem embættið vísar til í vikulegum skýrslum um árangur bólusetningar virðist vörn bóluefna við sjúkrahúsinnlögn engu minni vegna Delta-afbrigðis veirunnar en Alpha-afbrigðisins, 91-98% í tilfelli Delta, samanborið við 80-97% í tilfelli Alpha.

Samkvæmt breskum heilbrigðisyfirvöldum kemur fram að yfir helmingur spítalainnlagna sem tengdar hafa verið Covid-sjúkdómnum hafi í reynd komið til vegna annarra ástæðna en Covid-sjúkdómsins, sjúklingarnir hafi greinst eftir innlögn og þá sjálfkrafa verið taldir inn í tölfræði yfir innlagnir þrátt fyrir að vera lagðir inn af öðrum ástæðum. Sérfræðingar segja að álag á breska heilbrigðiskerfið af völdum kórónuveirunnar sé því í reynd mun minna en áður hafi verið talið.

Samkvæmt greiningu Financial Times á gögnum frá heilbrigðisyfirvöldum í Englandi eru dánarlíkur bólusettra 80 ára einstaklinga af völdum Covid nú þær sömu og hjá óbólusettum 50 ára einstaklingum. Þetta eru afar jákvæðar fregnir.

Hér á Íslandi eru enda 97% þeirra sem greinast með kórónuveiruna einkennalaus eða nær einkennalaus. 70% þjóðarinnar eru bólusett, þar af nær allir í áhættuhópum. Þegar þetta er skrifað eru átta á sjúkrahúsi og einn á gjörgæslu. Þó að faraldurinn nú sé ekki að öllu leyti sambærilegur má benda á að í svínaflensunni árið 2009 lögðust 170 inn á sjúkrahús á um einum og hálfum mánuði, þar af 16 á gjörgæslu. Gjörgæslusjúklingar voru á aldrinum eins til 81 árs og meðalaldur 48 ára. Veikin lagðist verst á ungt fólk og áhættuhópa. Ástandið þótti viðráðanlegt og engar hugmyndir voru uppi um takmarkanir. Hvernig má vera að staðan þyki ekki viðráðanleg núna?

Í ljósi upplýsinga að utan og stöðunnar hér er mjög sérstakt að fylgjast með því hvernig fjallað er um stöðuna, þar má gagnrýna upplýsingagjöf á upplýsingafundum, stjórnmálamenn og fjölmiðla sem draga upp ævintýralega dökka mynd af stöðunni dag eftir dag. Enda sést glöggt að mikil hræðsla er víða á meðal almennings.

Í viðbragðsáætlun Almannavarna vegna heimsfaraldurs er fjallað um mikilvægi vandaðrar upplýsingamiðlunar og vakin athygli á því að óvönduð upplýsingamiðlun geti kallað fram óþarfa skelfingu. Þar segir meðal annars:

„Miðlun upplýsinga til almennings skal miða að því að fólk fái réttar upplýsingar við fyrsta tækifæri og að þær séu sem mest upplýsandi. Upplýsingamiðlun þarf að miðast við að vera eins hófstillt og mögulegt er til þess að skapa ekki ótta, til þess að tryggja að áföll samfélagsins verði sem minnst og að koma í veg fyrir að margs konar gróusögur fari af stað. Bregðast verður við röngum upplýsingum með markvissum hætti til þess að leiðrétta rangfærslur, sefa ótta fólks og takmarka margvíslegan skaða sem þær geta haft í för með sér."

Viðskiptablaðið vill nýta tækifærið og hvetja alla aðila sem sjá um upplýsingamiðlun til almennings til þess að líta í eigin barm og hafa þessar ágætu leiðbeiningar í huga. Sú orðræða sem embættismenn hafa haft uppi undanfarna daga og vikur hefur ekki verið í anda þessa.

Þá vill Viðskiptablaðið hvetja til þess að blásið verði í stórsókn í bólusetningum. Yngri aldurshópar, sem ekki hafa verið bólusettir, fái bólusetningu, áhættuhópar fái örvunarskammt, enda helst útsettir fyrir alvarlegri veikindum, og loks má efla smitvörn þeirra sem fengu Janssen. Nokkurn veginn í þessari röð.

Það er kominn tími til þess að hætta að tala um að lifa með veirunni og hrinda því í framkvæmd - takmarkalaust.

Fréttabréf
Vikulegt fréttabréf Viðskiptablaðsins þar sem greint er frá því helsta sem gerst hefur í íslensku og erlendu viðskiptalífi.